Eίδα την παράσταση «ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ»

by admin

Προσωπική Συμφωνία του Ρόναλντ Χάργουντ.

Γράφει η Βίβιαν Μητσάκου

Βερολίνο 1945. Το Γ΄Ράιχ έχει νικηθεί και το Βερολίνο είναι υπό αμερικανική κατοχή. Η δίκη της Νυρεμβέργης δεν έχει τελειώσει ακόμα και δικαστήρια έχουν στηθεί για να  προσωπικότητες που είχαν σχέση  με τους Ναζί.

Ο Βίλχελμ Φουρτβένγκερ, διάσημος μαέστρος, διευθυντής της Φιλαρμονικής του Βερολίνου ανακρίνεται από τον νεαρό αμερικανό ταγματάρχη Άρνολντ, μετά το τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου.  Η κατηγορία που τον βαραίνει είναι ότι συμμάχησε με τους ναζί, έπαιξε για τον Χίτλερ, ήταν στέλεχος των ναζιστικού κόμματο και εκμεταλλεύτηκε τα προνόμια που του προσέφερε το κόμμα. Ήταν ένα από τα χαιδεμένα παιδιά του πολέμου. Στη Ναζιστική Γερμανία, ο Βίλχελμ Φουρτβένγλερ θεωρείται ο σημαντικότερος Διευθυντής Ορχήστρας γι’ αυτό και χαίρει της εύνοιας του Αδόλφου Χίτλερ, o οποίος παρακολουθούσε τις συναυλίες του.

Η Προσωπική Συμφωνία βασίζεται σε πραγματικά γεγονότα. Βασίζεται στα ημερολόγια που κρατούσε ο διάσημος μαέστρος κατά την διάρκεια της ανάκρισής του. Ας σημειώσουμε ότι ο διάσημος μαέστρος αθωώθηκε το 1947 και  τότε μπόρεσε να ξαναδουλέψει.

Το 1995 έγινε θεατρικό έργο σε σκηνοθεσία Χάρολντ Πίντερ στην Αγγλία στο Criterian theatre.

To 2001 o Ρόναλντ Χάργουντ το μετέφερε στην μεγάλη οθόνη. με τον τίτλο “Taking Sides.

Βλέποντας την παράσταση πιστεύω δύο είναι τα σημαντικά ερωτηματικά που τίθενται  στο έργο αυτό και δεν έχουν απάντηση.

Το εάν ένας καλλιτέχνης σε μια δύσκολη στιγμή της πατρίδας του, πρέπει να μείνει και να βοηθήσει με την τέχνη του, με την παρουσία του τον λαό του, ή να φύγει και να την εγκαταλείψει. Τέχνη και πολιτική μπορεί να συνυπάρχουν;

«Έμεινα γιατί με την τέχνη μου, με την μουσική μου βοήθησα τον λαό μου. Αγαπάω την πατρίδα μου» απαντά ο Φουρτβένγκερ..Και ο Αμερικανός ταγματάρχης που τον κατηγορεί φωνάζει ουρλιάζοντας.: “Tι τέχνη και σαχλαμάρες μου λες. Γιατί δεν πήρες θέση; Γιατί έμεινες;  Γιατί δεν αυτοκτόνησες:”.

To δεύτερο καμπανάκι που ήχησε στα αυτιά μου ήταν τα λόγια του Φουρτβένγκερ προς τον ανακριτή του «Επιτέλους τι κόσμο σκοπεύετε να φτιάξετε εσείς;”. Εμμονή δηλαδή για τυφλή εκδίκηση των ηττημένων από τους κατακτητές;

                « Στην τέχνη η μόνη διάκριση είναι μεταξύ καλού και κακού»

Βρίσκομαι στο Από Μηχανής Θέατρο. Το σκηνικό είναι ένας σωρός συντρίμμια. Τα συντρίμμια που άφησε αυτός ο παρανοικός πόλεμος. Και ανάμεσα τους δυο γραφεία. Δημιουργία της Αγγελικής Αθανασιάδου και της Λήδας Σπερελάκη Συντρίμμια πραγματικά και συντρίμμια ψυχής. Άνθρωποι κουρέλια που προσπαθούν να ξαναρχίσουν μια ζωή μέσα από τα ερείπια. Γιατί κανένας πόλεμος δεν έχει νικητές και νικημένους. Όλοι είναι πληγωμένοι από την βαρβαρότητα που έζησαν, από τις φρικαλεότητες που βίωσαν.

Δύο στρατιώτες (Κώστας Κουτρούλης, Δημήτρης Μπούρας) βρίσκονται ήδη επί της σκηνής και βρίσκονται σχεδόν καθ’ όλη την διάρκεια της παράστασης.

Η γραμματέας Έμμυ Στράουμπε (Άννα Ελεφάντη) παίρνει την θέση στο γραφείο και στην γραφομηχανή της.

Η μουσική του Μπετόβεν ακούγεται στην αίθουσα.

Ο Αμερικανός ταγματάρχης (Αλεξανδρος Μπουρδούμης), τυπικός αμερικανός, με τα πόδια του πάνω στο γραφείο,  είναι αποφασισμένος να αποδείξει την εμπλοκή του μεγάλου μαέστρου με τους Ναζί. Έχει στοιχειωθεί από την εικόνα του Άουσβιτς που αντίκρισε. «Μύρισα καμένη σάρκα και την μυρίζω ακόμα. Είδα τα κρεματόρια Τα είδα και από τότε δεν μπορώ να κοιμηθώ».

Μια εξαντλητική και βίαιη ανάκριση αρχίζει.

          «Καταστρέφοντας έναν καλό άνθρωπο τώρα,καταστρέφετε το μέλλον…»

Σκληροί διάλογοι μεταξύ των δυο ανδρών. Έντονα δραματικό το κείμενο, αναδεικνύει υπαρξιακά θέματα. Αποδεικτικά στοιχεία για την ενοχή του μαέστρου  δεν υπάρχουν. Όλοι τον υπερασπίζονται. Ο ταγματάρχης όμως με μια εμμονή που σε φοβίζει, ψάχνει για εξιλαστήριο θύμα.

Μα πάντα στην ζωή θα υπάρχουν και τα «δεύτερα βιολιά». Άνθρωποι που θέλοντας να σώσουν το «τομάρι» τους, προδίδουν φίλους, ανθρώπους που τους βοήθησαν. Άνθρωποι που γνωρίζουν ότι δεν θα γίνουν ποτέ «πρώτο βιολί».

Η μετάφραση είναι της Αθανασίας Καραγιαννοπούλου, η  οποία είχε σκηνοθετήσει το ίδιο έργο το 2003 όταν ανέβηκε στο Θέατρο Τέχνης Κάρολος Κουν.

Η σκηνοθεσία είναι του Δημήτρη Μυλωνά. Αναδεικνύει και φωτίζει τις προσωπικότητες των ηρώων μας, τις αντιδράσεις τους, τις ψυχές τους και μας θέτει μπροστά σε φοβερά διλήμματα ζωής.

Ο  Νικήτας Τσακίρογλου είναι ένας από τους μεγαλύτερους ηθοποιούς μας. Ένας  θεατράνθρωπος. Και σε αυτή την παράσταση σε καθηλώνει με την εξαιρετική, συγκλονιστική ερμηνεία του, την φυσικότητα των κινήσεων του. Ένας μεγάλος ηθοποιός σε ένα μεγάλο ρόλο.

Ο Χρήστος Βαλαβανίδης, Χέλμουτ Ρόντε (το δεύτερο βιολί της ορχήστρας) είναι ο τύπος ο ευθυνόφοβος, που προσπαθεί να  ξεφύγει από τις κατηγορίες, προδίδοντας. Ακροβατεί μεταξύ κωμικού και τραγικού στοιχείου. Έμπειρος και ικανότατος ηθοποιός έχει πλήρη έλεγχο των εκφραστικών του μέσων.

Η Άννα Ελεφάντη ως Έμμυ Στράουμπε, γραμματέας, δακτυλογράφος του Αμερικανού ταγματάρχη  ευαίσθητη, τρομαγμένη, λάτρης της κλασικής μουσικής, που προσπαθεί να εμφυσήσει και στον ταγματάρχη. Είναι πειστικότατη και αληθινή.

Η Μαρούσκα Παναγιωτοπούλου, ως Ταμάρα Ζαχς, εμφανίζεται για λίγο στην σκηνή και μας χαρίζει μία πραγματική δυνατή, συγκινητική ερμηνεία. Είναι η χήρα ενός Εβραίου μουσικού που ο μαέστρος προσπάθησε να φυγαδεύσει και με “λύσσα” προσπαθεί να υπερασπιστεί τον μαέστρο.

Ο Παναγιώτης Γουρζουλίδης – Υπολοχαγός Ντέιβιντ Γουίλς, λιγότερο φανατικός από τον ταγματάρχη προσπαθεί να του διώξει την εμμονή που τον τρελαίνει για την τιμωρία του μαέστρου. Μια ακόμη υπέροχη, στιβαρή ερμηνεία. Συγκλονιστικός ο διάλογος μεταξύ των δύο ανδρών.

Άφησα για το τέλος τον Ταγματάρχη Άρνολντ, τον Αλέξανδρο Μπουρδούμη. Μια πραγματική αποκάλυψη για μένα η ερμηνεία του. Ο Αλέξανδρος Μπουρδούμης διαθέτει δυναμικά εκφραστικά μέσα, τρομακτική υποκρτική άνεση και εξελίσσεται σε έναν δυνατό, μεγάλο ηθοποιό.

“Η προσωπική συμφωνία” είναι μία καλοδουλεμένη παράσταση, με δυνατές ερμηνείες που μας θέτει φοβερά υπαρξιακά θέματα και σοβαρά ερωτήματα και διλήμματα, που δεν έχουν απάντηση. Δείτε την και διερωτηθείτε σε τι κόσμο άραγε ζούμε. Μέχρι που μπορεί να φθάσει η φρικαλεότητα των ανθρώπων. Σε τι εγκλήματα είναι ικανοί να φθάσουν, πάντα εν ονόματι του καλού της ανθρωπότητας.


Tαυτότητα Παράστασης

Μετάφραση: Αθανασία Καραγιαννοπούλου
Σκηνοθεσία: Δημήτρης Μυλωνάς
Σκηνικά –Κοστούμια: Αγγελικη Αθανασιάδου, Λήδα Σπερελάκη
Μουσική: Παύλος Κατσιβέλης
Φωτισμοί: Γιώργος Αγιαννίτης
Επιμέλεια Κίνησης και Χορογραφίες: Χρυσηίς Λιατζιβίρη
Βοηθός σκηνοθέτη: Βίκη Παναγιωτοπούλου
Β Βοηθός Σκηνοθέτη: Χρήστος Καρανικόλας

Πρωταγωνιστούν:

Νικήτας Τσακίρογλου – Βίλχελμ Φουρτβένγκλερ
Χρήστος Βαλαβανίδης – Χέλμουτ Ρόντε
Αλέξανδρος Μπουρδούμης – Ταγματάρχης Άρνολντ
Άννα Ελεφάντη – Έμμυ Στράουμπε
Μαρούσκα Παναγιωτοπούλου – Ταμάρα Ζαχς
Παναγιώτης Γουρζουλίδης – Υπολοχαγός Ντέιβιντ Γουίλς
Κώστας Κουτρούλης – Φαντάρος
Δημήτρης Μπούρας – Φαντάρος

ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΣΕ ΕΝΔΙΑΦΕΡΕΙ ΚΙ ΑΥΤΟ

Άφησε ένα σχόλιο